Wygrana z mBank S.A w sprawie kredytu frankowego – SO Łódź, sygn. akt XII C 900/23 z dnia 25.03.2025

Wyrok (Sygn. akt XII C 900/23) został wydany W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ przez Sąd Okręgowy we Wrocławiu I Wydział Cywilny w dniu 25 marca 2025 roku. Sprawa toczyła się z powództwa kredytobiorcy przeciwko mBank SA o ustalenie i zapłatę.

Rozstrzygnięcie wyroku (sentencja):

Sąd uwzględnił w całości powództwo główne, stwierdzając nieważność umowy kredytowej i zasądzając roszczenie pieniężne.

1. Ustalono nieistnienie stosunku prawnego wynikającego z umowy o kredyt hipoteczny dla osób fizycznych „mPlan” waloryzowany kursem CHF z dnia 10 stycznia 2006 roku.
2. Zasądzono od pozwanego Banku na rzecz powoda kwotę 175 945,38 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, liczonymi od kwoty 175 000 zł od dnia 25 stycznia 2023 roku do dnia zapłaty, oraz od kwoty 945,38 zł od dnia 20 lipca 2023 roku do dnia zapłaty.
3. Obciążono pozwanego w całości kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego.

Główne powody uzasadnienia (nieważność umowy):

1. Status Konsumenta: Powód działał jako konsument, zaciągając zobowiązanie w celu zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych.
2. Postanowienia Abuzywne (Niedozwolone): Sąd uznał za abuzywny i niedozwolony charakter klauzul waloryzacyjnych (indeksacyjnych).
   • Brak Indywidualnych Uzgodnień i Arbitralność Banku: Zasady stosowania klauzuli indeksacyjnej nie zostały indywidualnie uzgodnione z kredytobiorcą i były użyte w niezmiennej postaci z wzorca umowy. Określenie wysokości należności obciążającej konsumenta z odwołaniem do tabel kursów ustalanych jednostronnie przez bank, bez wskazania obiektywnych kryteriów, pozostawiało pole do arbitralnego działania banku i naruszało równorzędność stron.
   • Ryzyko i Spread: Powód ponosił w całości ryzyko zmiany kursu waluty i został obciążony ukrytą prowizją w postaci spreadu walutowego, naliczanego przez bank na podstawie jednostronnych decyzji.
   • Wadliwe Poinformowanie o Ryzyku: Pracownik Banku nie uświadomił powodowi zagrożeń związanych z ryzykiem kursowym ani wpływu zmiany waluty na wysokość zadłużenia i rat.
3. Abuzywność klauzuli zmiennego oprocentowania: Sąd uznał również za abuzywną klauzulę zmiennego oprocentowania (§ 11 ust. 2), ponieważ użyte w niej pojęcia (“zmiana stopy referencyjnej określonej dla danej waluty” oraz “zmiany parametrów finansowych rynku pieniężnego i kapitałowego”) miały charakter blankietowy, nieczytelny i nieweryfikowalny dla konsumenta.
4. Abuzywność klauzuli UNWW: Postanowienia umowy zawarte w § 3 ust. 4, dotyczące ubezpieczenia niskiego wkładu własnego (UNWW), zostały uznane za abuzywne, gdyż kredytobiorca ponosił koszty umowy ubezpieczenia zawieranej przez Bank, który działał na swoją rzecz, nie odnosząc z niej korzyści.
5. Skutek Abuzywności – Nieważność umowy (ex tunc): Klauzula indeksacyjna i klauzula zmiennego oprocentowania stanowią essentialia negotii (istotne postanowienia umowy). Eliminacja tych niedozwolonych postanowień uniemożliwia utrzymanie umowy w mocy, ponieważ brak jest przepisów dyspozytywnych, którymi można by zastąpić usunięte klauzule.
   • W świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego (w tym uchwały III CZP 25/22), umowa, z której wyeliminowano mechanizm waloryzacji, nie może dalej funkcjonować i musi zostać uznana za nieważną w całości.
   • Nieważność stwierdzono na podstawie art. 58 § 1 k.c. w związku z art. 69 ust. 1 i 2 Prawa bankowego oraz art. 353¹ k.c..
6. Interes Prawny (Ustalenie nieistnienia stosunku orawnego): Sąd uznał, że powód ma interes prawny w ustaleniu nieważności umowy (art. 189 k.p.c.), ponieważ umożliwia to jednoznaczne określenie jego sytuacji prawnej w zakresie niezwiązania umową kredytową i jest konieczne do rozliczenia wzajemnych świadczeń.
7. Roszczenie o Zapłatę (zwrot świadczeń nienależnych): Zasądzona kwota (175 945,38 zł) stanowi sumę nienależnie spełnionych świadczeń (rat kapitałowo-odsetkowych oraz opłat okołokredytowych) na podstawie nieważnej umowy (art. 410 § 2 k.c. w związku z art. 405 k.c.).
8. Przedawnienie: Bieg terminu przedawnienia roszczeń restytucyjnych rozpoczął się najwcześniej w dniu złożenia przez powoda reklamacji (16 grudnia 2022 r.), w której świadomie wezwał bank do zapłaty, co wstrzymało bieg terminu przedawnienia.
9. Odsetki: Odsetki ustawowe za opóźnienie zasądzono od dnia, w którym bank uzyskał pełną świadomość i wiedzę o wezwaniu do zapłaty (po otrzymaniu odpowiedzi na reklamację oraz po doręczeniu odpisu pozwu).