Wygrana z PKO BP S.A. w sprawie kredytu frankowego – SO Warszawa, sygn. akt I C 817/24 z dnia 10.01.2025

Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny, wydał wyrok w dniu 10 stycznia 2025 r. w sprawie przeciwko PKO BP S.A. z siedzibą w Warszawie o ustalenie i zapłatę.Wyrok:

1. Zasądzono od PKO BP S.A. z siedzibą w Warszawie łącznie kwoty 90 799,25 zł i 114 764,83 CHF wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, liczonymi od różnych kwot i dat.
2. Ustalono, że PKO BP S.A. z siedzibą w Warszawie ponosi koszty procesu w 66%, a strona powodowa w 34%, pozostawiając szczegółowe wyliczenie kosztów Referendarzowi Sądowemu.

Uzasadnienie (najważniejsze punkty):

• Podstawa roszczenia: Powództwo, wniesione pierwotnie w dniu 7 maja 2020 r., dotyczyło zasądzenia zwrotu świadczeń nienależnych na podstawie umowy o kredyt mieszkaniowy Nordea-Habitat z dnia 23 października 2008 r., uznanej przez powodów za nieważną. Powodowie dokonali całkowitej spłaty kredytu 9 października 2023 r..
• Przedmiot umowy: Umowa była kredytem denominowanym do waluty obcej – CHF. Kwota kredytu wynosiła równowartość 130 478,94 CHF. Kredyt został udzielony w złotych, a spłata następowała również w złotych. Środki z kredytu przeznaczono na spłatę wcześniejszego kredytu mieszkaniowego oraz na cel dowolny.
• Status stron i negocjacje: Kredytobiorcy mieli status konsumenta. Umowa została zawarta na podstawie wzorca umownego stworzonego przez bank i nie podlegała indywidualnym negocjacjom.
• Klauzule abuzywne (niedozwolone): Postanowienia umowne dotyczące przeliczeń kursowych (m.in. § 1 ust. 2, § 12 ust. 3, § 15 ust. 7 pkt 2 i 3 Części Ogólnej Umowy) umożliwiały bankowi jednostronne kształtowanie wysokości kursu CHF, co rażąco naruszało interesy konsumenta i było sprzeczne z dobrymi obyczajami.
  • Sąd uznał, że postanowienia te, określające świadczenie główne, nie zostały sformułowane w sposób jednoznaczny, ponieważ nie określono, jak bank ustala kursy walut w swoich tabelach.
• Ryzyko kursowe i obowiązek informacyjny: Kredytobiorcy nie zostali należycie poinformowani o nieograniczonym ryzyku kursowym i skutkach wzrostu kursu CHF dla wysokości ich zadłużenia w złotych. Bank zapewniał o stabilności CHF. Sąd uznał to za brak lojalności kontraktowej.
• Nieważność umowy: Usunięcie abuzywnych klauzul waloryzacyjnych sprawia, że umowa nie może obowiązywać w pozostałej części, ponieważ brakuje postanowień regulujących główne świadczenia stron (essentialia negotii). W efekcie umowa jest nieważna.
  • Powodowie, po pouczeniu przez Sąd, potwierdzili wolę „unieważnienia” umowy.
• Roszczenie o zapłatę: Z uwagi na nieważność umowy, świadczenia spełnione przez powodów (90 799,25 zł i 114 764,83 CHF, w tym raty, prowizje i opłaty) stanowią świadczenie nienależne. Sąd zastosował teorię dwóch kondykcji.
• Przedawnienie: Sąd uznał zarzut przedawnienia za nieuzasadniony. Za początek terminu przedawnienia Sąd przyjął moment, w którym konsument dowiedział się lub powinien był się dowiedzieć o abuzywnym charakterze klauzul, co nie nastąpiło na ponad 6 lub 10 lat przed zgłoszeniem roszczeń.
• Zarzut zatrzymania: Zarzut zatrzymania podniesiony przez bank nie odniósł skutku. Sąd wskazał, że uwzględnienie zarzutu zatrzymania jest sprzeczne z zasadą skuteczności Dyrektywy 93/13/EWG, gdyż utrudnia konsumentom uzyskanie zwrotu świadczeń nienależnych.
• Odsetki: Odsetki ustawowe za opóźnienie zasądzono od daty, w której pozwany powinien był niezwłocznie dokonać zapłaty po wezwaniu (doręczeniu pozwu i pism modyfikujących).
• Ustalenie nieistnienia stosunku prawnego: Sąd oddalił roszczenie o ustalenie nieistnienia stosunku prawnego, ponieważ kredyt został całkowicie spłacony, a powodowie nie wykazali interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c..